Văn phòng SPS Việt Nam vừa nhận thông báo từ Ban thư ký Tổ chức thương mại thế giới (WTO) về việc Ủy ban châu Âu (EC) đã đăng Công báo Quy định số 2024/1662 ký ngày 11/6/2024 về rà soát áp dụng các biện pháp tăng cường kiểm tra bổ sung, biện pháp khẩn cấp quản lý nhập khẩu hàng nông sản, thực phẩm từ các nước thứ 3 vào thị trường EU.
Theo đó, do doanh nghiệp Việt Nam tuân thủ tốt các quy định của EU đối với các sản phẩm mì ăn liền (có chứa gói gia vị hoặc nước sốt), phía bạn đã đưa sản phẩm này ra khỏi danh sách tại Phụ lục I, tức là sẽ không còn chịu tần suất kiểm tra tại cửa khẩu.
Trước đó, sản phẩm mì ăn liền của Việt Nam bị tăng tần suất kiểm tra biên giới từ tháng 12/2021 do chứa Ethylene oxide (EO).
Đối với quả thanh long của Việt Nam, do còn có một số lô hàng vi phạm Quy định (EU) 2019/1793, nên EU áp dụng tần suất kiểm tra tại biên giới là 30% và kèm giấy chứng nhận kết quả phân tích mẫu đối với lô hàng.
Đối với quả ớt, do còn có một số lô hàng vi phạm, EU áp dụng tần suất kiểm tra tại biên giới là 50% và kèm giấy chứng nhận kết quả phân tích mẫu đối với lô hàng (chuyển từ Phụ lục I sang Phụ lục II).
Đối với đậu bắp, do còn 2 lô hàng bị vi phạm, EU giữ nguyên tần suất kiểm tra tại biên giới là 50% và kèm giấy chứng nhận kết quả phân tích mẫu đối với lô hàng. Đối với sản phẩm sầu riêng, EU giữ nguyên tần suất kiểm tra tại biên giới là 10%.
Các quy định mới bắt đầu có hiệu lực từ ngày 2/7/2024.
Đoàn công tác liên ngành giữa Văn phòng SPS Việt Nam, Vụ Khoa học và Công nghệ (Bộ Công Thương), Phái đoàn thường trực Việt Nam tại Liên hợp quốc tại phiên họp Ủy ban SPS/WTO, Thuỵ Sĩ (tháng 6/2022) để đàm phán với EU tìm giải pháp cho ngành mỳ ăn liền Việt Nam.
Như vậy, so với kỳ thông báo trước của EU vào ngày 18/1/2024, Việt Nam chỉ còn 4 sản phẩm bị áp dụng tần suất kiểm tra biên giới theo Quy định (EU) 2019/1973.
Theo Văn phòng SPS Việt Nam, việc được đưa ra khỏi diện kiểm soát an toàn thực phẩm là một bước tiến quan trọng, giúp mì ăn liền Việt Nam dễ dàng tiếp cận thị trường EU và các thị trường trên thế giới.
"Đây là sự nỗ lực của Văn phòng SPS Việt Nam, các cơ quan chuyên môn của Bộ Công thương, Thương vụ Việt Nam và Tham tán thương mại Việt Nam tại EU, đặc biệt là sự tuân thủ các quy định EU của doanh nghiệp trong ngành hàng mì ăn liền", Phó giám đốc Ngô Xuân Nam chia sẻ.
Với những sản phẩm có nguồn gốc thực vật, ông Nam đề nghị doanh nghiệp, ngành hàng, người dân và các cơ quan quản lý, chuyên môn tăng cường hơn nữa việc tuân thủ quy định của EU, đặc biệt là việc kiểm soát dư lượng thuốc BVTV khi mà nhiều mức dư lượng tối đa cho phép (MRL) của EU ở mức rất thấp.
Các sản phẩm nông sản, thực phẩm muốn nhập khẩu vào EU phải đảm tuân thủ các quy định của thị trường EU như quy định về đăng ký danh sách doanh nghiệp, quy định về mức dư lượng tối đa cho phép (MRL) đối với các sản phẩm có nguồn gốc thực vật, quy định về mức dư lượng kháng sinh đối với sản phẩm có nguồn gốc động vật.
Sau 2 năm rưỡi bị EU tăng tần suất kiểm tra, mì ăn liền Việt Nam đã được đưa khỏi diện kiểm soát.
Bên cạnh đó, còn các quy định về chất phụ gia thực phẩm, vật liệu tiếp xúc với thực phẩm, quy định về sản phẩm phối trộn, quy định về vùng an toàn dịch bệnh, quy định về đảm bảo an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc đối với các cơ sở chế biến, quy định IUU, quy định chống phá rừng (EUDR) hoặc các quy định liên quan khác.
Chi tiết quy định đối với từng sản phẩm, nhà sản xuất, xuất khẩu nên tham khảo từ các cơ quan có thẩm quyền hoặc Văn phòng SPS Việt Nam để được hướng dẫn.
Hiện EU chia sản phẩm nông sản thực phẩm nhập khẩu thành 2 loại, ít rủi ro và rủi ro cao. Trong đó, những sản phẩm ít rủi ro, thông qua các đánh giá của phía bạn, sẽ không yêu cầu kiểm soát tại cửa khẩu. Ngược lại, sản phẩm rủi ro cao sẽ cần nhiều biện pháp, tính từ lúc nhập vào EU cho đến hậu kiểm, tại các siêu thị, đại lý bán lẻ, kênh phân phối...
Những sản phẩm từ nước thứ 3, bị EU xếp vào diện rủi ro cao và không có nguồn gốc động vật, phải chịu sự kiểm soát theo Quy định (EU) 2019/1973, trong đó có Việt Nam.
Quy định này có 3 phụ lục: Phụ lục I - Tăng cường các biện pháp kiểm soát chính thức các sản phẩm tại cửa khẩu, kiểm tra hồ sơ truy xuất nguồn gốc, lấy mẫu phân tích ngẫu nhiên theo tần suất các lô hàng (5%, 10%, 20%, 30%, 50%); Bắt buộc nhà xuất khẩu phải thông báo trước tới cơ quan thẩm quyền.
Thanh long và sầu riêng là 2 mặt hàng xuất khẩu nông sản chủ lực, nhưng đang chịu kiểm tra tại cửa khẩu khi xuất sang EU.
Phụ lục II - Yêu cầu tương tự Phụ lục I kèm theo điều kiện kiểm soát sản phẩm nhập khẩu có điều kiện đặc biệt như giấy chứng nhận của cơ quan quản lý quốc gia xuất khẩu, kết quả phân tích các mối nguy. Cuối cùng là Phụ lục IIa - Tạm đình chỉ nhập khẩu vào EU.
Định kỳ 6 tháng 1 lần, EU sẽ họp, xem xét, biểu quyết và quyết định tăng, giảm tần suất hoặc đưa ra khỏi danh sách kiểm soát theo Phụ lục I, Phụ lục II hay Phụ lục IIa.
Trong khuôn khổ Phiên họp Ủy ban SPS lần thứ 4 thực thi Hiệp định EVFTA, Văn phòng SPS Việt Nam phối hợp với Tổng vụ Sức khỏe và An toàn thực phẩm, Ủy ban châu Âu (DG-SANTE) tổ chức hội nghị phổ biến các quy định của thị trường EU.
Tại sự kiện này, đại diện EU thẳng thắn khuyến nghị: “Để tuân thủ đúng các quy định, các nhà xuất khẩu, cơ sở sản xuất phải hiểu đúng quy định của EU để giảm thiểu rủi ro cho doanh nghiệp khi xuất khẩu vào EU”
Trên cơ sở đó, để hạn chế thấp nhất rủi ro bị gia tăng tần suất kiểm tra và thậm chí tạm dừng nhập khẩu với một số nông sản, thực phẩm nhập khẩu vào thị trường này, Văn phòng SPS Việt Nam đề nghị doanh nghiệp chủ động cập nhật, tuân thủ và hiểu đúng các quy định về an toàn thực phẩm và an toàn dịch bệnh động thực vật (SPS) và các quy định liên quan của thị trường EU.
Đặc biệt là việc tăng cường kiểm soát vi sinh vật, kiểm soát mức dư lượng tối đa thuốc BVTV (MRL), kiểm soát thuốc kháng sinh và phụ gia thực phẩm. Vì đây là các quy định bắt buộc áp dụng.
"Quan trọng hơn nữa đó là uy tín của nông sản Việt Nam trên trường quốc tế. EU là một trong những thị trường xuất khẩu trọng điểm của nông sản Việt Nam. Đây cũng là một trong những thị trường có nhiều yêu cầu chặt chẽ, khoa học về mặt kỹ thuật. Nếu chúng ta tuân thủ tốt yêu cầu của thị trường EU sẽ là cơ hội để đưa nông sản Việt Nam vào nhiều thị trường tiềm năng trên thế giới", ông Ngô Xuân Nam nhấn mạnh.